Spanning, stress en burnout

Spanning, stress en burnout:

Wat is spanning?

Spanning is een algemene toestand van belast zijn. Het is tevens een term voor de emotionele toestand die zich kenmerkt door rusteloosheid, angst, opwinding. Een gezonde spanning is goed, omdat de prestaties hierdoor verhoogd worden. Maar als de spanning te hoog wordt, verminderd de prestatie juist.

Wat is stress?

In het kort kun je zeggen dat stress is aan te merken als het verschil tussen draagkracht en draaglast. En dat is heel persoonlijk.
Stress is vaak een gevoel van gejaagdheid dat verschillende symptomen met zich meebrengt.
De spanning die men ervaart stelt ons in staat om te functioneren in de maatschappij. Zonder deze spanning zouden wij dus veel minder goed presteren. De lichamelijke veranderingen die stress oproept, zijn op zich niet schadelijk voor ons lichaam mits we op tijd ontspannen en uitrusten. Doen we dat niet, dan blijft ons lichaam constant in deze opperste staat van paraatheid en kunnen er allerlei ongewenste neveneffecten ontstaan.

Stress en gezondheid

Dat stress invloed heeft op onze gezondheid is duidelijk, vooral het afweermechanisme van mensen speelt een grote rol. Dit komt o.a. doordat het afweermechanisme emoties kan onderdrukken en onderdrukte emoties hebben een heel sterke invloed op onze algehele gezondheid.
Door veel onderzoek is aangetoond dat het stoppen met het onderdrukken van negatieve emoties duidelijk gezondheidsbevorderende effecten heeft. Praten is hiervoor de oplossing.

Wat zijn de klachten?
De meeste stressklachten zijn vrij onopvallend en komen algemeen voor. Hier volgen een aantal van deze klachten:

een constant gevoel van gespannenheid
vaak aanhoudend moe
hartkloppingen (kunnen ook op iets anders wijzen!)
misselijkheid, duizeligheid, slapeloosheid
rugpijn
maagpijn
veranderde eetlust, darmstoornissen
prikkelbaar zijn
huilerig zijn (vaak huilen om niets)
niet meer kunnen genieten
hoofdpijn, spanningshoofdpijn/weekendhoofdpijn
meer alcohol gaan drinken of roken dan normaal
meer snoepen
minder sociaal worden
hekel hebben aan afspraken, verplichtingen of werk
cynisch zijn
geen kleuren meer zien
niet meer tot rust kunnen komen
geen seksuele behoeften meer hebben
verminderde productiviteit

De lijst is alles behalve volledig. De klachten zijn alarmsignalen en die moeten opgevangen worden. Dan kan er ook actie ondernomen worden.
Op het moment dat u niet meer de negatieve stress op kunt lossen is het verstandig om hulp te zoeken. Hierbij kan counsellingbureau Stimulans u helpen. Door middel van een aantal persoonlijke gesprekken kunt u erachter komen wat u bezig houdt, of er gevoelens onderdrukt worden of ontkend. Hierna kunnen we samen bekijken wat voor u de beste manier is om met spanningen om te gaan. Dit is van mens tot mens verschillend. Belangrijk is ook dat u in de toekomst op de juiste manier met stress om leert gaan.

Wat is een burnout?

Burnout is een fysieke, emotionele en mentale uitputting, veroorzaakt door langdurige (soms zelfs jarenlange) blootstelling aan situaties die emotioneel belastend zijn. Letterlijk betekent burnout: afgebrand of opgebrand zijn.
Een burnout kan iedereen overkomen, harde werkers en gedreven mensen lopen het meeste risico op een burnout.
Het maakt overigens niet uit of u een baan hebt met veel verantwoording of niet. De huidige maatschappij is "snel, snel, snel, en meer, meer, meer". We stellen hoge eisen aan ons zelf en leggen de lat steeds hoger.
Er zijn meer dan honderd symptomen van overspannenheid en/of burnout. Geen van deze symptomen zijn op zich alarmerend. Zolang ze van voorbijgaande aard zijn, zijn ze onschuldig en heeft het lichaam blijkbaar genoeg weerstand en flexibiliteit om de spanning op te vangen en te reguleren. Houden meerdere klachten langer dan een aantal maanden aan en beïnvloeden zij het dagelijkse leven dusdanig dat de kwaliteit van het bestaan drastisch verminderd, dan is er mogelijk sprake van burnout.
Deze uitputting die lijdt naar burnout manifesteert zich op drie vlakken:

Lichamelijke uitputting
Emotionele uitputting
Mentale uitputting.

Hieronder in het kort klein aantal kenmerken van lichamelijke, emotionele en mentale uitputting. In werkelijkheid zijn de lijsten veel langer.
Lichamelijke uitputting:

weinig energie
chronische vermoeidheid
zwak voelen
spanning in schouder en nek, rugpijn
veranderde eetgewoonten
slecht slapen
hartkloppingen
spierpijn
onrust
hoofdpijn
pijn op de borst.

Emotionele uitputting:

hulpeloosheid
hopeloosheid
gevangen voelen
huilen, depressief
geïrriteerd
eenzaamheid
snapt zichzelf niet
niet goed genoeg voelen, niet sterk genoeg voelen
paniekerig
piekeren
angst

Mentale uitputting:

concentratieverlies
afwezig, terugtrekken
minder contact met partner en kinderen
niet kunnen focussen
onderpresteren
depersonalisatie: mensen worden als object beschouwd en niet meer als individu
het ontwikkelen van een negatieve houding ten opzichte van de medewerkers, het werk en de privé omgeving

Zoals gezegd, de werkelijke lijst is veel langer. Voelt u zich al een hele tijd moe en herkent u een groot aantal van bovenstaande kenmerken ga dan zo snel mogelijk naar uw huisarts. Hij/zij is de eerste persoon die u kan helpen en kan vaststellen of u burnout hebt.
Daarnaast is het belangrijk om een counsellor in te schakelen. Door middel van gesprekken en het doen van oefeningen komt u erachter waarom het zo lang heeft geduurd voor u de signalen herkende, wat de oorzaken zijn van burnout bij u en worden er ook mogelijkheden ontwikkeld om u in de toekomst te weren in stress- situaties.